Gewenst en ongewenst gedrag bij een hond

Gewenst en ongewenst gedrag

In dit artikel leg ik uit hoe ongewenst gedrag van een hond vaak ontstaat en je het beste ongewenst gedrag kan omzetten naar gewenst gedrag. Ik beschrijf 2 vormen van corrigeren en de gevolgen ervan. Waarom gaat het toch vaak mis en leert een hond ongewenst gedrag? Ik geef je tips hoe jij het anders kan doen bij jouw hond en welke vorm van corrigeren het welzijn van je hond bevordert en in stand houdt.

De belevingswereld van een hond

Honden leven in een mensenwereld. Vrijwel alles wat wij van de hond vragen is onnatuurlijk voor hem. Wat wij gewenst gedrag vinden is in de ogen van een hond vaak onlogisch. Het komt niet overeen met het natuurlijke gedrag van een hond. Zowel grote als kleine honden moeten geleerd worden wat wij wenselijk gedrag vinden. Dé manier om dit aan te leren is door positief te reageren wanneer hij dit gedrag vertoont wat jij graag wilt zien. Positief reageren kan doormiddel van stem en voedsel, maar ook door de hond te belonen door met hem te gaan spelen, met hem te gaan wandelen (dit is een ultieme beloning), hem vrijheid te geven, te gaan apporteren en ga zo maar door.

Voorkomen is beter dan genezen

De opvoeding van een pup houdt vaak meer in dan mensen in eerste instantie denken. Hij moet zindelijk worden, niet bijten, netjes meelopen, alleen thuis kunnen zijn, bezoek rustig benaderen, zich laten borstelen en verzorgen, luisteren naar commando’s en met regelmaat kalm en ontspannen zijn. We vragen nogal wat van de hond, zeker omdat veel van deze gedragingen niet natuurlijk zijn voor hem. Om dit gedrag aan te leren geldt dat het belangrijk is om gewenst gedrag te belonen en ongewenst gedrag zoveel mogelijk te voorkomen. Als je ervoor kunt zorgen dat je de hond geen ongewenst gedrag aanleert, hoef je hem dit ook niet af te leren. Wees vooral duidelijk naar de hond zodat hij weet wat er van hem verwacht wordt. Stel regels, duidelijkheid en structuur op.

Helaas zitten er nog teveel honden in asielen omdat ze in huis niet meer te handhaven waren doordat eigenaren zich verkeken op de opvoeding van de hond en het karakter ervan.

Afleren ongewenst gedrag versus aanleren gewenst gedrag

Vaak reageren mensen op honden wanneer de hond iets niet goed doet, wanneer hij iets van tafel stoot met zijn staart, wanneer hij rent naar de voordeur of in huis blaft. Hij krijgt dan te horen: Foei, of niet doen! Maar mensen vergeten de hond te leren wat ze dan wél voor gedrag willen zien. Als de hond rustig en ontspannen in zijn mand ligt wordt de hond genegeerd. Als de hond braaf in de woonkamer aanwezig is, wordt de hond genegeerd. Maar juist dan mag je de hond belonen want de meeste mensen vinden dit gedrag prettig en gewenst, toch? Zeg tegen je hond dat hij het goed doet, praat met hem, geef hem een brokje. Leer je hond dat dit gedrag is wat je waardeert in plaats van alleen maar te reageren als hij iets niet goed doet in jouw ogen.

Mag hij niet op de bank, leer hem dan waar hij wel mag liggen en beloon hem als hij dit doet. Speelt hij met jouw sokken, geef hem dan een bijtspeeltje van hemzelf en speel even met hem. Laat zien dat dit wel mag.

Ongewenst gedrag kan niet tegelijkertijd uitgevoerd worden met gewenst gedrag. Een hond die leert om rustig op vier poten op de grond te blijven staan, kan niet tegen mensen opspringen. Een hond die in zijn mand blijft liggen, kan niet onder de eettafel schooien. Leg de focus op het aanleren van gedrag. Aangeleerd gewenst gedrag wordt niet alleen ingezet om ongewenst gedrag te voorkomen, maar ook om ongewenst gedrag te onderbreken of te stoppen.

manou hondenopvang

Volg een cursus
Het is verstandig om met je hond op cursus te gaan. Je leert daar de basis die voor jou en je hond van belang zijn. Je leert samenwerken met je hond en de band tussen jullie te versterken. Je traint de gehoorzaamheid van je hond met als gevolg dat je hond meer gewenst gedrag gaat vertonen. Vaak maken mensen (onbewust) verkeerde keuzes tijdens de opvoeding waardoor ongewenst gedrag aangeleerd wordt. En nogmaals, afleren is voor iedereen lastiger dan dat je het de hond meteen goed aanleert.

Wil je meer weten over een goede puppycursus klik dan hier
Wil je meer weten over een goede basiscursus gehoorzaamheid klik dan hier
Wil je dé online cursus: ‘In verbinding met je hond’ klik dan hier

Corrigeren

Corrigeren is bepaald gedrag onderbreken, laten afnemen, stoppen.
Met correcties verzwak je gedrag. Men richt correcties op het ongewenste gedrag als je op het juiste moment corrigeert. Het doel is om gedrag uit te schakelen. Als bepaald gedrag wordt uitgeschakeld komt er ruimte voor ander gedrag. Hier moet je wel iets voor doen. De hond moet geleerd worden wat je dan wél voor soort gedrag hiervoor in de plaats wilt zien.  Helaas gebeurt dit laatste niet altijd zo.

Ieder mens maakt correcties bij de hond om zijn gedrag te beïnvloeden, te stoppen of bij te sturen. Het verschilt wel per mens welke vorm van correctie er gebruikt wordt. Ik bespreek hieronder welke twee vormen van correcties er zijn.

Twee vormen van corrigeren

  1. Het toedienen van een onaangename prikkel op het moment dat je hond ongewenst gedrag vertoont
  2. Het weghalen van een aangename prikkel op het moment dat je hond ongewenst gedrag vertoont

Voorbeelden van correcties

1. Het toedienen van een onaangename prikkel op moment van ongewenst gedrag 2. Het weghalen van een aangename prikkel op moment van ongewenst gedrag
De hond trekt aan de lijn. De eigenaar geeft een flinke ruk aan de lijn terug. Er wordt een onaangename prikkel toegepast (flinke ruk) om ongewenst gedrag (trekken aan de lijn) te stoppen. De hond trekt aan de lijn. De eigenaar stopt met wandelen. Als de hond stopt met trekken en de lijn ontspannen is, loopt de eigenaar verder. Stoppen met wandelen is het weghalen van de aangename prikkel.
Tijdens het eten klaarmaken van je hond blaft, gromt en springt hij tegen je aan. Om dit te laten stoppen, roep je FOEI en tikt de hond op zijn neus. Er wordt een onaangename prikkel toegepast (foei roepen en tik op de neus) om ongewenst gedrag (blaffen, grommen, springen) te stoppen. Tijdens het eten klaarmaken van je hond blaft, gromt en springt hij tegen je aan. Om dit te laten stoppen, stop jij met het klaarmaken van zijn eten. De aangename prikkel wordt weggehaald (het eten) om het ongewenste gedrag (blaffen, grommen en springen) te laten stoppen.

Bij de eerste vorm (toedienen onaangename prikkel) wordt er alleen gereageerd op ongewenst gedrag.
Bij de tweede vorm (weghalen aangename prikkel) wordt er gekeken wat de beloning is voor het ongewenste gedrag en dan wordt deze beloning weggenomen. Als het ongewenste gedrag verandert naar gewenst gedrag wordt de beloning weer toegevoegd. Je ziet dat deze vorm de hond meer biedt dan de eerste vorm. Bij de eerste vorm wordt namelijk niet geleerd wat voor gedrag wél wenselijk is, er wordt alleen aangegeven wat niet wenselijk is, de correctie op het ongewenste gedrag.

Verkeerd corrigeren

de samenwerking en communicatie tussen mens en hond is niet hetzelfde als tussen mens en mens. Hier vergissen mensen zich vaak in. Wat jij bedoelt met je verbale- en non verbale communicatie naar je hond toe, wordt vaak door je hond heel anders opgepakt. Door te schreeuwen tegen een blaffende hond, bereik je waarschijnlijk het tegenovergestelde: het gedrag wordt gestimuleerd. In al jouw opwinding denkt de hond dat jij mee aan het blaffen bent.

Vroeger werd er vooral veel gecorrigeerd met onaangename prikkels toedienen. Men had de overtuiging dat honden fysiek straffen en/of intimideren noodzakelijk was om gedrag te veranderen. Voorbeelden van hoe mensen met honden omgingen zijn:
-hard trekken aan de lijn
-de hond pijn doen door het gebruik van stroombanden en slipkettingen
-pijn, stress en angst aanbrengen door de hond te schoppen, een knietje te geven of te schreeuwen tegen de hond

Gelukkig is de mens slimmer geworden en is er meer kennis over het gedrag van honden ontwikkeld. Het toedienen van onaangename prikkels wordt sterk afgeraden. Het veroorzaakt fysieke en geestelijke pijn, angst en stress. Met als gevolg dat een hond minder goed in staat is om te leren, want pijn, angst en stress tast het leervermogen aan. Het verhoogt de kans op agressie en ongewenst gedrag. Het zelfvertrouwen van de hond gaat omlaag en je verliest de mogelijkheid tot samenwerken met je hond omdat hij jou niet meer kan vertrouwen.

Kies de juiste manier van corrigeren. Vind je het moeilijk hoe je dit het beste kan aanpakken laat je dan begeleiden of volg een hondencursus.

hond kay

GERELATEERDE ARTIKELEN
Wil je meer lezen over het gedrag van honden? Bekijk dan ook één van deze artikelen.

ARTIKELEN OVER HONDEN

https://eengelukkigehond.nl/index.php/gedragstherapie/

Wil je een goede basiscursus ‘gehoorzaamheid’ volgen klik dan hier
Wil je een thuis bezoek voor hondengedragstherapie klik dan hier

ARTIKELEN OVER PUPPYS

Wil je een goede puppycursus volgen klik dan hier

ARTIKELEN OVER ANGST VOOR HONDEN

Wil je ondersteuning bij angst voor honden voor zowel kind als volwassene klik dan hier